Testamenten draaien om de laatste wil van iemand. Maar wat als die wil er feitelijk niet meer is? In een recente uitspraak van het Gerechtshof ’s-Hertogenbosch (ECLI:NL:GHSHE:2026:307) liep een poging om een nalatenschap te beïnvloeden om die reden volledig uit de hand. Niet alleen de notaris raakte hierdoor in de problemen, maar ook de erfgenaam zelf. Het hof maakte duidelijk dat het manipuleren van een testament bij wilsonbekwaamheid niet alleen civielrechtelijke gevolgen heeft, maar ook strafrechtelijke.

Testament opgesteld terwijl moeder al wilsonbekwaam was
De zaak begint met een dochter die het initiatief neemt om voor haar moeder een testament en een levenstestament te laten opstellen. Haar moeder verbleef op dat moment al maanden in een verpleeghuis dat gespecialiseerd is in dementiezorg. Het concept van het testament werd niet naar de moeder gestuurd, maar naar de dochter. Ook bij het bespreken en passeren van de akte waren de dochter en haar partner aanwezig. Na het overlijden liet de dochter op basis van dit testament een verklaring van erfrecht opstellen en presenteerde zij zichzelf als enig erfgenaam. Uit deskundigenonderzoek bleek echter dat de moeder op het moment van het passeren met een hoge mate van waarschijnlijkheid al wilsonbekwaam was.

 Strafrechtelijke veroordeling voor gebruik vals testament
Volgens het hof wist de dochter dat haar moeder niet meer in staat was haar wil te bepalen. Daarmee wist zij ook dat het testament feitelijk niet de wil van haar moeder weerspiegelde. Toch gebruikte zij dit document om de nalatenschap naar zich toe te trekken. Het hof kwalificeerde dat als opzettelijk gebruikmaken van een valse akte. De dochter kreeg daarvoor een voorwaardelijke gevangenisstraf. Opvallend is dat de verantwoordelijkheid niet alleen bij de notaris werd gelegd: het hof maakte duidelijk dat degene die het initiatief neemt en bewust profiteert van de situatie eveneens strafrechtelijk aansprakelijk kan zijn.