Vrijwillige verbetering, ook wel inkeer genoemd, komt nog altijd regelmatig voor in onze praktijk. Doorgaans gaat het om belastingplichtigen die alsnog aangifte doen van vermogensbestanddelen die zij eerder voor de Belastingdienst hebben verzwegen. Als de inspecteur kan aantonen dat de vermogensbestanddelen destijds opzettelijk niet in de aangifte inkomstenbelasting zijn opgenomen, legt hij bij de navorderingsaanslag doorgaans ook een vergrijpboete op. Maar kun je nu de vergrijpboete verminderen door de verhouding te wijzigen in de verdeling van het vermogen tussen fiscaal partners, na de vrijwillige verbetering?

Het Gerechtshof Amsterdam heeft onlangs arrest gewezen over een casus, waarin die vraag door de inkerende fiscaal partners met succes bij de rechtbank aan de orde was gesteld. Aan hen waren primitieve aanslagen met vergrijpboetes opgelegd, elk voor de helft van het verzwegen vermogen. Daarna verzochten de partners toedeling van het hele vermogen aan de man. Hierdoor werden de opgelegde aanslag en boete bij de vrouw vernietigd en aan de man werd een navorderingsaanslag opgelegd met een vergrijpboete. De rechtbank volgde de man in zijn standpunt dat voor die laatste boete geen plaats was, omdat de navordering alleen gebaseerd is op de wijziging van de vermogensverdeling. En dus niet op het opzettelijk onjuist indienen van de aangifte. Maar het hof gaat daar niet in mee en stelt dat de opzet bij de onjuiste aangifte hier ook doorwerkt naar deze boete. Dit mede omdat het anders wel erg eenvoudig zou zijn om onder de boete uit te komen.

 Commentaar
Hoewel het logisch voelt, is het onzes inziens nog wel de vraag of het hof hier de ‘delictsomschrijving’ van de boete op de primaire aanslag (nogmaals) kan gebruiken als basis voor de boete bij de navorderingsaanslag. De Hoge Raad zal uitsluitsel moeten bieden. Maar in het algemeen geldt dat als de inspecteur een vergrijpboete wil opleggen, hij moet aantonen dat opzet bestond bij die persoon. Dus kun je in een inkeersituatie waarin één van de fiscaal partners van niets wist de boete trachten te beperken door het verzwegen vermogen toe te rekenen aan die partner.